حس تملک در زنان

نوشته شده توسط
بهمن 12, 1395
274 بازدید
0 نظر

حسین دهنوی کارشناس مسائل خانواده
ماهیت حس تملک در زن چیست؟

shutterstock_107118560-copy
یکی از ویژگیهای زنان حس تملک است؛ یعنی زن درباره شوهرش احساس ملکیّت می کند و او را در سلطه خود می خواهد. به عبارت دیگر، زن در زندگی زناشویی، انحصارطلب و تک طلب است. زن دوست دارد دل شوهرش در انحصار محبت وی باشد و کسی جای او را در دل شوهرش نگیرد؛ از اینرو، شریک شدن دیگران در قلب همسر و سهیم شدن در محبت او و در نتیجه کاهش توجه همسر را برنمی تابد و بنا بر این ویژگی، همیشه از ارتباط شوهرش با زنان دیگر نگران است و روابط گرم او را با سایر زنان، شوخی ها و نگاه های معنادار را طبیعی نمی داند و به تمام آن ها حساسیت نشان می دهد. اگر هم زمانی رفتاری شک برانگیز از شوهر ببیند، او را بازخواست می کند؛ چون می ترسد همسرش را از دست بدهد. اصل این ویژگی در همه زنان جهان وجود دارد؛ اما میزان آن متفاوت است.

جای بسی تأسف است که مردان به علت ناآگاهی از این خصوصیت زنان، به برداشت های نادرستی می رسند و می پندارند که همسرشان به آنان بی اعتماد است؛ اما چنین نیست و این رفتار زن، به معنای عشق و علاقه او به مرد است از اینرو باید بسیار خرسند باشند. ضرب المثلی ترکی می گوید: «اگر زنت حسود است، بدان که تو را دوست دارد»؛ البته زن باید مراقب باشد که این حس تملک او را به بیراهه نبرد و به این منظور باید:
1. همیشه مراقب زیاده روی در پرسیدن ها و کنجکاوی ها از همسرش باشد.
2. اگر رفتاری نگران کننده از همسرش دید، از برخورد نسنجیده و شتابزده بپرهیزد.
3. در لحن صحبت با همسر و سؤال از وی، در پی یافتن موضوع های ناخوشایند نباشد.
4. از مادری کردن برای همسر و در نتیجه وابسته ساختن وی دوری کند.
5. این حس نباید به اختلال هذیانی تبدیل شود؛ زیرا اختلالی روان پزشکی و درمان آن بسیار مشکل است.

علت وجود حس تملک در زن
چرا حس تملک در نهاد زنان قرار داده شده است؟
این ویژگی در زن سبب می شود مردان کمتر به خطا روند و وسیله ای برای نگهداری مرد به شمار می رود.
اگر خداوند این حس را در زنان به امانت نمی گذاشت، میزان مفاسد اخلاقی و اجتماعی مردان متأهل فراوان می شد؛ همانگونه که اگر غیرت در مردان وجود نمی داشت، بسیاری از زنان همسردار به بیراهه می رفتند؛ البته این دو ویژگی در زن و مرد، در صورتی چنین پیامد هایی نیکویی دارد که از حالت اعتدال بیرون نرود و به اختلال هذیانی تبدیل نشود.

حس تملک، ویژگی تمام زنان
چرا حس تملک به شوهر، فقط در زنان ایرانی دیده می شود؟
اصل حس تملک در زنان همه کشور ها و ملیت های گوناگون وجود دارد؛ چون خداوند این ویژگی را در طبیعت زن نهاده؛ اما درجات آن با توجه به فرهنگ، عرف و دین آنها متفاوت است. این احساس در زنان غربی هم به چشم می خورد که براساس مطالعات روان شناختی در غرب به ویژه روان شناسانِ تکامل گرا اثبات شده که تعبیر حسادت (Jealousy) را در این مورد به کار می برند.
پژوهش های اخیر نشان می دهد که اصل حس تملک در همه زنان ثابت است؛ اما فرهنگ و عرف هر کشوری در میزان آن تأثیر می گذارد؛ به همین دلیل، میزان حس تملک زنان غربی با زنان ایرانی متفاوت است؛ برای مثال، دست دادن شوهر آنان با زنان دیگر یا رقصیدنش با آنان، آزارشان نمی دهد؛ اما در مورد ارتباط های عاطفی و جنسی شوهر خود، بسیار حساس هستند. این حس در زنان ایرانی قوی تر است؛ البته میزان آن در مناطق مختلف ایران هم با توجه به عقاید، تاریخ و فرهنگ تفاوت دارد.
یکی از عوامل تقویت این حس در زنان ایرانی، شیوه رفتاری آقایان در طول تاریخ است که از گذشته تا کنون، شرایط ازدواج مجدد را رعایت نمی کرده و بدون در نظر گرفتن آموزه های قرآنی، روایی و فقهی و حقوقی، به این امر اقدام می کرده اند.

ستایش مرد از دیگر زنان
در محیط کارم با خانمهای زیادی ارتباط دارم. و گاهی ویژگیهای آنها را برای خانمم بیان می کنم و این کار من به شدت به روح و روان وی لطمه می زند. آیا واکنش او طبیعی و منطقی است؟
اینگونه واکنش های زنان به علت احساس تملک و کاملاً طبیعی است. شما ممکن است از این کار غرض خاصی نداشته باشید یا نخواهید با تحریک احساس رقابت زنانه، او را به اخلاق و امور معنوی و عبادی تشویق کنید؛ اما باید بدانید راه درستی را انتخاب نکرده اید و برای رسیدن به این مقصود، شیوه های دیگری هم وجود دارد.
این رفتار شما پیامد های منفی را در پی دارد؛ از جمله:
1. همسرتان احساس حقارت کرده و اعتماد به نفسش را از دست می دهد.
2. غیرمستقیم به او این پیام را می دهید که به همکاران زن توجه می کنید و به آنها به دیده تحسین می نگرید و شاید آن ها را بر همسر شرعی و قانونی خود ترجیح می دهید و همسرتان را دوست ندارید. این پیام برای همسرتان دردناک بوده، عوارضی مانند بی نشاطی، افسردگی، بهانه جویی، امید نداشتن به آینده و… را در وی به وجود می آورد و زیانش به شما و فرزندانتان می رسد.
یاد داشته باشید که قدرت تخیل خانم ها از آقایان بسیار قوی تر است؛ پس با چنین حرف هایی اجازه ندهید مرغ خیالشان به همه جا پرواز کند.
3. اگر به آرایش و ظاهر زنان دیگر هم اعتراض داشته باشید، در جایگاه تهمت قرار می گیرید؛ یعنی اگرچه قصد شما به واقع اعتراض است و نه چیز دیگر، اما ممکن است در معرض چنین نسبتی قرار بگیرید که به این  بهانه می خواهید به زنان دیگر نگاه و توجه کنید. در روایات فراوانی از معصومان از این کار نهی شده است.
امیر مؤمنان  در اینباره فرمود:
اَلعاقلُ لایتحدَّثُ بما یُنکِرُه العقلُ و لایتعرَّضُ للتُهمَهِ. (2)
انسان عاقل از چیزی که عقل آن را انکار می کند، سخن نمی گوید و خود را در معرض تهمت قرار نمی دهد.
پس، از این کار بپرهیزید و درصدد تأمین آرامش روحی و روانی همسرتان باشید که برای خود و فرزندانتان بسیار سودمند خواهد بود.

صمیمی بودن مرد با زن برادر
با همسر برادرم صمیمی هستم و با هم شوخی می کنیم و دست می دهیم. خانمم با این کار مخالف است و بسیار بد برخورد می کند. آیا این رفتار او درست است؟
رفتار همسر شما کاملا طبیعی است؛ چون زن حس تملک دارد و برخوردهای یاد شده، اثر بدی بر روح و روان او به جای میگذارد. خداوند، این گونه برخوردها را با نامحرم حرام کرده و در این میان، تفاوتی بین زن بیگانه یا فامیل نیست؛ چرا که اینگونه رابطه ها به ارتباط های ناشایست و سست شدن بنیان خانواده می انجامد. کمترین اثر چنین روابطی، اضطراب و فشارهای روحی است که در زن به علت همان حس تملکش پدید می آید.
یادآوری می کنیم که صیغه محرمیت اثر متافیزیکی و ماورای مادی دارد و احساس ها را تغییر می دهد. برای مثال، پدرشوهر، عروس را و مادرزن، داماد را مانند فرزند خود دوست دارند و احساسشان هنگام دست دادن یا در آغوش گرفتن، شبیه احساس پدر و دختر است؛ اما این پیوند، بین افراد نامحرم مثل برادرشوهر یا خواهرزن وجود ندارد؛ بنابراین باید مسئله را جدی بگیرید و این رفتارها را ترک کنید. روایات معصومان  نیز ما را از چنین رابطه هایی نهی فرموده و استثنایی نداده اند.
ز نامحرم دل تو تیره گردد
قساوت بر دل تو چیره گردد
چه آن نامحرمی بیگانه باشد
و یا از خویش و هم از خانه باشد
جالب است بدانید که «نیت» شما در ارتباط با نامحرم دخالتی ندارد؛ پس اگر بگویید: «زن برادرم برای من مثل خواهر است»، مجوزی برای رفتار های ممنوع از دیدگاه شرع نخواهد بود.
رسول خدا  فرمود:
مَن فاکَهَ إمرأهً لا یملِکُها حبسَهُ الّلهُ بکلِّ کلمهٍ کلَّمها فی الدُنیا ألفَ عامٍ. (3)
هر کس با زن نامحرمی شوخی کند، خداوند در آخرت، او را به ازای هر کلمه ای که در دنیا با او شوخی کرده، هزار سال زندانی می کند.
و نیز درباره دست دادان با نامحرم فرمود:
مَن صافَحَ إمرأهً حرامًا جاءَ یومَ القیامهِ مَغلولًا ثُمَّ یُؤمرُ به إِلی النّار. (3)
کسی که با زنی به حرام دست بدهد، روز قیامت دست بسته می آید و به او امر می شود که به آتش درآید.
همچنین فرمود:
من صافَحَ إمرأهً تَحرُم علیه فقد باءَ بِسخطٍ منَ اللّه. (4)
کسی که با زن نامحرم دست بدهد، خدا را به خشم می آورد.

رفتارهای حساسیت برانگیز مرد
شوهر من رفتارهای مشکوکی دارد و چنین وانمود می کند که با زن های دیگر در ارتباط است، در حالی که من می دانم پای زن دیگری در میان نیست. علت این رفتار شوهرم چیست؟
برخی مردان مایلند حس تملک زن را برانگیخته، او را به حقوق و نیازهای خود بیشتر توجه دهند و از این راه وارد شوند؛ برای مثال، نامه همکار یا شاگرد خود را که خانم است، در معرض دید همسرشان قرار می دهند تا خانم بفهمد زنانی هستند که به شوهرش علاقه دارند و بدین ترتیب، حواسش را جمع و به شوهرش بیشتر توجه کند که این کار درست نیست.
گاهی هم رفتارهای حساسیت برانگیز دیگری از خود نشان می دهد؛ مثلاً برای کیف، تلفن، لپ تاپ، گاو صندوق و… رمز می گذارد. بعضی وقت ها هم پچ پچ کردن با تلفن، از اتاق خارج شدن به صورت غیرعادی هنگام تماس تلفنی، انتخاب پشت بام منزل یا حمام و… برای صحبت با تلفن همراه یا به سرعت به سمت گوشی رفتن به محض شنیدن صدای رسیدن پیامک، حساسیت هایی را ایجاد می کند.
شاید در روزگار کنونی بتوان تلفن همراه را از مهمترین عوامل حساسیت در زندگی مشترک برشمرد؛ البته خانم ها هم باید از حساسیت و وسواس در این موارد بپرهیزند که گاهی به نقطه ضعف تبدیل می شود و از جانب مرد به صورت اهرم فشار، مورد استفاده قرار می گیرد.

خواندن پیامک زنان نامحرم
برخی از همکارانم که خانم هستند، در مناسبت های گوناگون پیامک هایی برایم می فرستند و من صادقانه آنها را برای همسرم می خوانم، ولی احساس می کنم از دیدن این پیامک ها ناراحت می شود. دلیل این ناراحتی او چیست؟
سبب این رفتار، همان حس تملک زن است. اگر زنی از پیام هایی آگاه شود که زنان دیگر برای همسرش فرستاده اند، دچار فشارهای روحی بسیاری می شود که به افسردگی، سردمزاجی، بهانه جویی، ناامیدی از آینده و … می انجامد و روشن است که در اینگونه زندگی ها، بیشترین زیان سرانجام به خود مرد برمی گردد.
اگر شما خواندن این پیامک ها را برای همسرتان نشانه صداقت می دانید، اشتباه می کنید. خرید منزل، تغییر شغل، برخی معامله ها، مسائل کلی اقتصادی خانواده و مانند آن ها، مواردی هستند که اگر با همسرتان در میان نگذارید، صادق نبوده اید. صداقت بدین معنا نیست که هر مسئله ای را به همسرتان بگویید.
به خاطر داشته باشید که دروغ گفتن حرام است؛ اما بیان کردن هر راستی واجب نیست. جز راست نباید گفت و هر راست نشاید گفت. گاهی آقا به منظورهای گوناگونی مایل است خانم از رابطه پیامی یا کلامی او با زنان دیگر باخبر شود؛ برای مثال می خواهد به همسرش فخرفروشی کند تا بیشتر به او عشق بورزد یا قصد دارد به خانم  بفهماند که مشتاقانی دارد و اگر خانم به او توجه نکند، همسرش را از دست می دهد؛ یعنی زنش را غیر مستقیم تهدید می کند که اگر به خواسته اش بی توجه باشد، با دیگری ازدواج خواهد کرد. در هر صورت، آقایان باید بدانند اینگونه رفتارها جز زجر خانم و افسردگی و سردی روابط زناشویی، محصولی نخواهد داشت و راه پسندیده ای برای انتقال خواسته های مرد به همسرش نخواهد بود.
نیت بد نداشتن در ارتباط با نامحرم
شوهر من به خانم نامحرمی ابراز محبت می کند و می گوید با این کار می خواهم باری را از مشکلات او بردارم و نیت بدی ندارم. آیا این کار درست است؟
روایات ما بر اصلاح و اهمیت نیت بسیار تأکید کرده اند و آیات و روایات فراوانی دلالت دارند که رفتارهای انسان ها بر اساس نیتشان ارزیابی می شود:
یبعَثُ الناسُ یومَ علی نیّاتهِم(6)
یعنی مردم، روز قیامت بر اساس نیتهایشان برانگیخته می شوند.
در برخی احادیث هم نیت مؤمن بهتر از عملش معرفی شده است:
نیَّهُ المُؤمنِ خیرٌ مِن عملِهِ(7)
اما باید توجه داشته باشیم که اینگونه روایات و اندرزها به اعمال عبادی و مناسک انسان مربوط می شود و کمترین کار با نیت الهی، بیشترین ارزش را خواهد داشت؛ پس نمی توانیم رابطه نامحرمان را هم با نیت توجیه کنیم؛ یعنی هیچ زن و مردی اجازه ندارند رفتار خلاف شرعشان را با نیت نیکشان توجیه کنند.
تجاوز از مرز شرع در ارتباط زن و مرد نامحرم، حرام و ناپسند است و خوب یا بدی نیت هم در آن تأثیری ندارد. بدین ترتیب، هیچ زن و مردی نمی تواند با عشق ورزی حرام، در صدد چاره جویی برای کاهش مشکلات طرف مقابلش باشد. سخن تحریک آمیز، نگاه با قصد لذت و شهوت آلود و مانند این ها، همه و همه حرام است و با نیت خوب، حلال نمی شود. محدودیت های شرع هم در اینگونه ارتباط ها برای حفظ بنیان خانواده از آسیب های خطرناک و آرامش اعضای آن است.
افزون بر تمام آنچه گفتیم، این است که شاهدان چنین صحنه هایی، فرد خطاکار را متهم می دانند، حال آنکه دین ما از قرار گرفتن در جایگاه تهمت نهی کرده است.
امام صادق  فرمود:
من دَخَلَ مَوضِعًا مِن مواضِعِ التُهمَهِ فَاتُّهِمَ فلا یَلُو منَّ اِلّا نفسَه. (8)
کسی که خود را در موضع تهمت قرار دهد و تهمت بخورد، کسی جز خود را سرزنش نکند.
امام علی  نیز فرمود:
مَن عرَّضَ نفسَهُ للتُّهمهِ فلا یَلومنَّ مَن أَساءَ بِه الظَّنَّ. (9)
کسی که خودش را در موضع تهمت قرار دهد، کسی را که به او گمان بد برده است سرزنش نکند.
در کنار تمام مطالب پیش گفته، باید به این نکته نیز توجه داشته باشیم که هرگونه ارتباط مرد با زن نامحرم، همسرش را می آزارد و با حس تملک زن که در طبیعتش نهاده شده، در کشمکش خواهد بود؛ پس نباید برای توجیه خطاهایمان، نیت پاک را بهانه کنیم.

ارتباط با نامحرم برای مشاوره
شوهرم تلفنی و گاهی حضوری با دختر خانمی رابطه دارد و علت این ارتباط ها را نیاز وی به مشاوره برای ازدواج مطرح می کند. آیا چنین کاری درست است؟
اگر همسر شما مشاور است، حساسیت نشان ندهید و به خدا توکل کنید و اجازه دهید دیگران از اندیشه و تجربه او بهره ببرند؛ اما اگر مشاور نیست، گرچه قصدش یاری رساندن به هم نوع است، بهتر است اینگونه مشاوره ها را ادامه ندهد و مراجعه کنندگان را به مشاورانی آگاه و دلسوز و متدین ارجاع دهد؛ زیرا هم ممکن است به علت حس تملک شما، خدای ناخواسته به رابطه محبت آمیز خود با شما لطمه بزند و هم معمولاً در اینگونه رابطه ها با هر هدفی، احتمال دلبستگی ها وجود دارد و ممکن است بنیان خانواده را خراب کند.
این بدان معنا نیست که مشاوران هرگز در معرض خطا و گناه نیستند؛، بلکه این گروه نیز مانند دیگران باید برای حفظ سلامت روان و سعادت خویش به خدا توکل کنند و به معصومان  متوسل شوند و به محض اینکه رد پایی از شیطان دیدند، باید هوشیارانه عمل کنند؛ زیرا برخی از مشاوران به همین ترتیب به خطا رفته اند. پس همین که مشاور تشخیص داد بین او و مراجعه کننده اش رابطه احساسی و عاطفی برقرار شده، باید خودش به مشاور مراجعه کند. این نشان می دهد حالش خوب نیست و ممکن است در معرض خطر باشد.

بررسی تماس های شوهر به وسیله زن
گوشی تلفن همسرم را بررسی کردم و متوجه شدم با خانمی در ارتباط است. با آنکه زندگی خوبی داشتیم، از آن به بعد زندگی ما به جهنمی تبدیل شد و من فقط برای فرزندم این وضعیت ناگوار را تحمل می کنم. حالا که روز به روز زندگیمان بدتر می شود، چه باید بکنم؟
شما به همسرتان بدبین بوده اید و همین بدبینی باعث شده تا گوشی او را بررسی کنید؛ چون تجسس بعد از بدگمانی ایجاد می شود. خداوند می فرماید:
یا أیُّها الذینَ آمنوا اجتَنِبوا اکَثیراً مِنَ الظَّنِّ إنَّ بعضَ الظَّنِ إثمٌ و لا تجسَّسوا. (10)
چنانکه ملاحظه می کنید نهی از تجسس، بعد از سوءظن آمده و این بدین معناست که بدگمانی باعث تجسس می شود.
از مرحوم شهید ثانی نقل شده است: «تجسس کردن از آثار سوءظن است؛ زیرا قلب انسان با بدبینیِ تنها قانع نمی شود و او را وا می دارد تا تجسس کند و تجسس در اسلام حرام است.»
تجسس که متأسفانه بین خانم ها بیشتر به چشم می خورد، در اسلام گناه است، زیرا پیامدهای بسیار منفی دارد و به نابودی زندگی و محفل گرم خانواده می انجامد. به هر اندازه اطلاعات انسان کمتر باشد، آدمی راحت تر و سالم تر زندگی می کند و فضای زندگی آرام تر و گرم تر خواهد بود.
به همین دلیل رسول اکرم  فرمود:
لا تجَسَّسوا و لاتحَسَّسوا و لاتناجَشوا … و کُونوا عبادَالّلهِ إِخواناً. (11)
تجسس نکنید و در صدد کشف عیبهای یکدیگر نباشید … و برادروار به درگاه خدا بندگی کنید.
توجه داشته باشید اگر روحیه کشف عیوب دیگران تقویت شود، روح برادری، صفا و صمیمیت از بین خواهد رفت.
خطر جست و جو این است که جست و جوگر سرانجام به مقصود خود رسیده، چیزی پیدا خواهد کرد. این قانون است: انسانی که می جوید، می یابد.
پیامبر اکرم  فرمود:
مَن طَلَبَ شیئاً و جدَّ وجَدَ. (12)
بنابراین اگر بر اساس آموزه های دینی و بایدها و نبایدهای شرعمان زندگی کنیم، زندگی هایمان گلستان می شود.

نگرانی زن از محیط کار همسر
زندگی خوب و عاشقانه ای دارم؛ اما همواره نگران محیط کار همسرم هستم که مبادا برخورد زنان همکار بر روابط ما اثر ناخوشایندی بگذارد. با این اضطراب چگونه برخورد کنم؟
با این فکر مقابله کنید، زیرا روحتان را می آزارد و بر غصه هایتان می افزاید. پس اگر می خواهید از نگرانی هایتان کاسته شود، خوش گمان باشید؛ چنانکه روایت شده:
حُسنُ الظَّنِّ یُخَفِّفُ الهَمَّ. (13)
اگر می خواهید آرامش داشته باشید، خوش گمان باشید.
بدگمانی دل را تیره و تار می کند، از این رو رسول گرامی اسلام  فرمود:
حُسنُ الظَّنِّ راحَهُ القلبِ. (14)
اگر می خواهید صفای باطن و طهارت نفس داشته باشید، خوش گمانی را پیشه کنید.
برای اینکه غرق این افکار و مشابه آن نشوید، وقتتان را با برنامه ریزی درست پر کنید. یکی از مهمترین عوامل هجوم اینگونه تصورات ذهنی، بیکاری است و چون خانم ها قدرت تخیل قوی تری دارند، آثار زیان بار در آن ها بیشتر به چشم می خورد. بیکاری، مفسده های فراوانی دارد؛ چنانکه امیر مؤمنان  فرمود:
فَاتّصالُ الفِراغِ مفسَدهٌ. (15)
بیکاری فساد آور است.
از تنهایی و انزوا بپرهیزید که به تولید و افزایش افکار منفی می انجامد. اگر زندگی شما با عشق همراه است، بی اعتمادی به همسرتان را برای تباهی این صفا بر نگزینید و بدانید هرچه بیشتر به شوهرتان اعتماد داشته باشید محبت وی به شما بیشتر و بیشتر خواهد شد.
امام علی  فرمود:
مَن حسُنَ ظنُّه بِالناسِ حازَ مِنهُم المحبَّه.(16)
کسی که به مردم خوش گمان باشد، محبت آنان را به خود جلب می کند.
از آنچه گفتیم روشن می شود بی اعتمادی به همسر، عاملی اساسی در تباهی زندگی شما خواهد بود؛ پس شایسته است شما و خانم هایی که چنین اندیشه ای را در سر می پرورانند، به خدای بزرگ توکل و به جای این همه نگرانی، به نیازهای همسرشان توجه کنند. ارنست لوگووه، نویسنده فرانسوی می گوید: «بدبینی یعنی دارا بودن هنرِ بزرگِ پیشاپیش غصه خوردن بر ناگواری هایی که شاید هرگز رخ  ندهند».
اگر برخوردهای سنجیده را با همسرتان برگزینید، ارتباط با زنان دیگر نظیر همکاران وی هیچ اثر منفی در روح و روان او نخواهد داشت. پس بکوشید:
1. اقتدار شوهرتان را به رسمیت بشناسید.
2. غرورش را جریحه دار نکنید.
3. نیازهای عاطفی و جنسی او را تأمین کنید.
4. برآوردن خواسته هایش را بر هر چیز دیگر مقدم بدارید.
5. سطح توقعات خود را به میزان متعادلی برسانید و بیش از حد توانش از او انتظار نداشته باشید.
حساسیت زن به احواپرسی شوهر با زن غریبه
همسرم از سلام و احوالپرسی من با زنان فامیل و نزدیکان به شدت می رنجد و زندگیمان را جهنم کرده است. آیا اینگونه ارتباط با نامحرم از نظر شرع اشکالی دارد؟
خیر. احوالپرسی مؤدبانه و متین و هماهنگ با حدود شرع، هیچ اشکالی ندارد. آنچه اسلام نمی پسندد، عشق ورزی ها، گفت و گوی عاطفی و نگاه های گناه آلود است. بنابراین اگر شما در روابط با زنان نامحرم، اهل رعایت هستید و همسرتان می رنجد، از حس تملک طبیعی زنان خارچ شده و باید مراقب باشد این حس تملک افراطی، به اختلال هذیانی تبدیل نشود.
پرس و جوهای زیاد و غیرعادی، حساسیت های غیرمنطقی در روابط مشروع شوهر با زنان دیگر، توجه بیش از حد به همکاران زن در محیط کار همسر، دقت و ریزبینی در رابطه های همسر با زنان محرم مانند خواهرزاده ها یا برادرزاده ها، رنجیدن از تماشای فیلم های معمول و رایج به وسیله شوهر و … را می توان از نشانه های اختلال هذیانی دانست.
این اختلال از اختلال های روان پزشکی است که اهل فن، آن را از انواع جنون می دانند و گونه های متفاوتی دارد:
1. داءالعشق که فرد مبتلا به آن، عشقی یکطرفه به کسی دارد و او بی خبر است.
2. تصور وجود بیماری در خود، مثلاً بگوید: در خون من کرم هایی وجود دارد.
3. خودبزرگ بینی، به این ترتیب که خود را زیر نظر و تعقیب سازمان های جاسوسی می داند. این مورد را هذیان گزند و آسیب می نامند.
4. بدگمانی به همسر که به این نوع “جلسی تایم” می گویند و شایع ترین گونه اختلال هذیانی است. در این بیماری، زن به شوهر خود یا شوهر به زن خود بدبین است و تفاوت آن با اختلال شخصیت “پارانوئیدی” این است  که در گونه اخیر، شخص بیمار نه فقط به همسر خود، بلکه به همه شک دارد.
زنان و مردان باید مراقب باشند به چنین اختلالی دچار نشوند، زیرا امید به درمان آن، از بقیه اختلالات کمتر است و حدود 25 تا 30 درصد از مبتلایان به این اختلال، بهبود می یابند و پس از درمان هم احتمال بازگشت بیماری وجود دارد.
با توجه به این که در اختلال هذیانی، ناقل عصبی دوپامین درگیر است و افزایش دارد، روان پزشکان آنتاگونیست های دوپامین را تجویز می کنند تا افزایش آن را خنثی کنند.

حساسیت زن به محارم شوهر
وقتی شوهرم خواهرزاده ها یا برادرزاده هایش را می بوسد یا با آنها شوخی می کند، حسادتم برانگیخته می شود. آیا اینگونه حس ها و رفتارها طبیعی است یا از ناهنجاری روانی ناشی می شود؟
اگر حریم ها در رابطه همسرتان با خانم های محرم فامیل حفظ نمی شود و با شوخی ها یا پوشش های نامناسب دختران و زنان نامبرده همراه است، حساسیت شما به جا و طبیعی است. زیرا اینگونه روابط نیز باید حریم مندانه باشند؛ اما اگر شوهر شما در روابطش با خانم های محرم فامیل، حدود اخلاقی را رعایت می کند و شما همچنان حساس هستید، رفتارتان طبیعی نیست و باید در پی درمان باشید.
حسادت از صفات ناپسندی است که روایات ما به طور جدی از آن باز داشته اند؛ زیرا به نابودی روح و روان آدمی می انجامد. برخی از آثار زیان بار حسد در روایات امیر مؤمنان  بدین شرح است:
1. جسم و روح را بیمار و نابود می کند: ألحسدُ لایجلِبُ إلّا مضرَّهً و غیظاً یوهنُ قلبَکَ و یمُرضُ جسمَکَ. (17)
2. اندوه آور است: الحسودُ مغمومٌ. (18)
3. در حسود احساس شادمانی راه ندارد: لا یُوجدُ الحسودُ مسرورًا. (19)
4. شادی او دوام نمی آورد و زودگذر است: الحسودُ لاتدومُ له مسرَّهٌ. (20)
5. جسم را ذوب می کند: ألحسدُ یُذیبُ الجَسَدَ. (21)
6. حسود همواره بیمار است: الحسودُ دائمُ السُقمِ.(22)
به دلیل پیامدهای یاد شده و مانند آنها است که حضرت علی  حسادت را بدترین بیماری شمرده: الحسَدُ شرّ الأمراضِ.(23)

پوشش نامناسب جاری در مقابل نامحرم
جاری من در مقابل شوهرم پوشش مناسبی ندارد. آیا این رفتارها به زندگیمان آسیب نمی رساند؟
جاری شما قطعاً اشتباه می کند. او باید از این لباس فقط در مقابل همسر خود استفاده کند و خودش را در مقابل شوهر شما بپوشاند. آموزه های دینی ما درباره پوشش نامناسب زن در برابر نامحرم، هشدارهای جدی داده اند. امیر مؤمنان  فرمود:
نهی رسولُ الّلهِ أن تتزَیَّنَ المرأهُ لغَیرِ زوجِها فإن فعلَت کانَ حقّاً علی الّلهِ عزّوَجَلَّ أن یُحرِقها بِالنّارِ. (24)
رسول خدا نهی فرمود که زن، خود را برای غیر شوهرش بیاراید که اگر چنین کند، خداوند عزوجل حق دارد او را به آتش بسوزاند.
تمام این تأکیدها برای حفظ خانواده و جامعه است. متأسفانه بسیاری از انحرافات اخلاقی و خیانت ها و بی وفایی ها که بنیان خانواده را نابود می کند، بی توجهی برخی خانم ها به همین مسئله پوشش است. پوشش نامناسب زن در مقابل نامحرم، به هیجانات و انحراف جنسی دامن می زند و نتیجه آن فتنه انگیزی است.
جاری شما اگر بداند با این کار ممکن است زندگی شما و خودش را تباه کند، بیشتر رعایت خواهد کرد.
خانم ها مردان را با خودشان مقایسه می کنند و به پوشش خود در برابر نامحرم توجه زیادی ندارند؛ زیرا حس زیباشناختی زن از راه گوش ارضا می شود، اما توجه ندارند که حس زیباشناختی مرد از طریق چشم ارضا می شود و اگر این حس از راه نامشروع ارضا شود، دل مرد را آلوده و روح و روان او را نابود می کند.
امام صادق  فرمود:
النَّظرهُ بعدَ النَّظرهِ تزرَعُ فِی القلبِ الشَّهوهَ و کفی بِها لِصاحِبِها فتنهٌ. (25)
نگاه به نامحرم در قلب، شهوت می کارد و همین برای فتنه کافی است.
انسان وقتی چیزی را ببیند دلش آن را یاد می کند. در موارد بسیاری این واقعیت، منشأ روابط ناشایست می شود:
ز دست دیده و دل هر دو فریاد
هر آنچه دیده بیند دل کند یاد
بسازم خنجری نیشش ز فولاد
زنم بر دیده تا دل گردد آزاد
خانم ها و دختران ما باید بدانند که محدودیت های دین، برای این است که جسم و جان و روح ما سالم بماند و مصون بمانیم. وجود زن گوهر گران بهاست. گوهر را در گاو صندوق نگه می دارند. جسم و جانِ زن مهم و ارزشمند است. هر چیز مهم را در جای امنی مراقبت می کنند، مانند قلب و مغز که در لایه های پنهانی بدن قرار دارند.

وظیفه زن در برابر جاری بد حجاب
وظیفه من و برخوردم در مقابل جاری بی حجابم در جمع های خانوادگی چیست؟
به این مسئله حساسیت زیاد نشان ندهید و با گفتار و رفتار خود به او اعلام نکنید که از بدحجابی اش در عذابید؛ زیرا نقطه ضعف می شود و چون جاری ها به هم حساس و رقیب یکدیگرند، از نقطه ضعف شما استفاده کرده، با پوششی نامناسب تر در حضور همسرتان شما را بیشتر می آزارد.
بکوشید با او رابطه ای دوستانه و عاطفی برقرار کنید و بعد از آن که دلش را به دست آوردید، با نرمی به صورت غیرمستقیم انگیزه رفتارش را بپرسید و اگر نتیجه نداد، مستقیم تذکر دهید. به خاطر داشته باشید که رعایت شرایط گفت و گو بسیار مهم است، یعنی در گوشه ای خلوت با لحنی آرام و متین، ابتدا نقاط مثبتش را یادآور شوید و سپس این نکته را به وی گوشزد کنید. اگر قبل از صحبت مستقیم، از او بخواهید اشکالات شما را تذکر دهد، مقاومتش کمتر خواهد شد. برای تأثیر بیشتر، حس تملک زنانه اش را تحریک کنید و بگویید: اگر زن دیگری با پوشش نامناسب، شوهرت را جذب کند و از تو بگیرد، چه احساسی خواهد داشت؟
برای رفع مشکل، هرگز از زور و اهرم فشار و قلدری استفاده نکنید. اگر موفق نشدید، چاره ای ندارید جز آنکه روابط خود را با او مدیریت کنید و دیدارها را با هماهنگی همسرتان به حداقل برسانید تا از آسیب های احتمالی کاسته شود.
برای همراه کردن شوهرتان باید با دقت و تدبیر زیادی عمل کنید. هرگز به زن برادر شوهرتان توهین و از او بدگویی نکنید تا همسرتان موضع نگیرد. یادتان باشد که او به خانواده و فامیل و آشنایان خانواده اش تعصب دارد؛ همانگونه که شما به خانواده خود و نزدیکان آنها مانند شوهر خواهر تعصب دارید.
با همسرتان به گونه ای برخورد نکنید که احساس کند به او سوءظن دارید و گمان می کنید مراقب نگاهش نیست. به او تلقین کنید که مرد چشم پاکی است و نگاهش را مراقبت می کند؛ اما برای پیشگیری از آفت ها و آسیب هایی که ممکن است پوشش نامناسب زن برادرش بر فرزندانتان داشته باشد، می خواهید رابطه را کمتر کنید.

پی نوشت:
1. علامه مجلسی، بحارالانوار، ج75، ص237 و علی بین بحرانی، تحف العقول، ص323
2. علامه مجلسی، بحارالانوار، ج1، ص130
3. حر عاملی، وسائل الشیعه، ج 20، ص198
4. علامه مجلسی، بحار الانوار، ج7، ص214
5. شیخ صدوق، امالی، ص429
6. قاضی قضاعی، شهاب الاخبار، ص262
7. کلینی، کافی، ج2، ص84
8. حر عاملی، وسائل الشیعه، ج12،ص36 و صدوق، امالی، ص497
9. ابن شعبه حرانی، تحف العقول، ص22 و کلینی، کافی، ج8، ص152
10. حجرات(49)، 12
11. بلیق عزالدین، منهاج الصالحین من احادیث و سنه الانبیاء و المرسلین، ص283
12. ابوالقاسم پاینده، نهج الفصاحه، ص776
13. آمدی، غررالحکم و درر الکلم، ص252
14. همان
15. علامه مجلسی، بحار الانوار، ج74، ص419
16. آمدی، تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص253
17. علامه مجلسی، بحار الانوار، ج70،ص256
18. همان
19. آمدی، تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص302
20. همان، ص73
21. همان، ص300
22. همان، ص301
23. همان، ص300
24. شیخ صدوق، امالی، ص423
25. حرعاملی، وسایل الشیعه، ج18،ص139

درباره نویسنده

در مورد این مطلب نظر دهید