موسسه فرهنگی دارالاکرام حامی کودکان بی سرپرست

نوشته شده توسط
اسفند 7, 1395
305 بازدید
0 نظر

در خدمت سرکار خانم تقوی، رییس مؤسسه فرهنگی دارالاکرام شعبه مشهد، هستیم.
عرض سلام دارم خدمت شما. لطفا با معرفی مؤسسه و پیشینه ی آن، سخن را آغاز فرمایید.
من هم سلام میکنم خدمت شما.
مؤسسه دارالاکرام در سال 1380 تأسیس و با شماره 13542 به ثبت رسیده است.
ستاد مرکزی این مؤسسه در تهران است؛ و شعبه مشهد از اسفند 1391 فعالیت خود را آغاز نموده است.
هم اکنون 371 دانش آموزِ بدون سرپرست را از طریق اعطای بورسیه تحصیلی مورد حمایت قرار مى دهد.
شعب دیگرى در شهرهای قم، شیراز، کرج و جهرم فعال اند.
این مؤسسه با رویکردی الهی، انسانی از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و محروم حاشیه شهر حمایت می کند.
هدف ما ارتقاء سطح دانش، فرهنگ، خردورزی و توانمند سازی این دانش آموزان و خانواده هایشان است؛ بى آن که عزت نفس و کرامت آنان خدشه دار شود.
بنای ما بر این است که بچه ها و حتی خانواده هایشان در بستری از آرامش، امنیت و مهربانی، رشد و تعلیم و تربیت یابند و از خودباوری برخوردار گردند.
مدارس مناطق محروم حاشیه شهر و خیرین محترمی که مورد اعتماد هستند، کانال های شناسایی و معرفی این دانش آموزان به مؤسسه مى باشند.
بعد از معرفی دانش آموزان، کارشناسان جذب و شناسایی به محل زندگی این کودکان و نوجوانان مراجعه و بعد از انجام تحقیقات میدانی اسناد و مدارک مورد نیاز از قبیل گواهی فوت، گواهی از کار افتادگی پدر و … را اخذ و در پرونده دانش آموز قرار مى دهیم. پرونده در کارگروه تخصصی مطرح و بررسی مى شود که آیا این دانش آموز واجد صلاحیت هست که بورسیه شود یا نه؟

مواردی که برای اعطای بورسیه تحصیلی لحاظ می شود عبارتند از:
1. دانش آموز، راغب و مستعد تحصیل باشد.
2. فاقد سرپرست باشد.
3. نیازمندترین باشد.
بعد از احراز شرایط، در جلسه عقد قرارداد به او و سرپرست وی اعلام می کنیم که: شما در قبال تحصیل و کوشش، بورسیه تحصیلی دریافت مى کنید. عملکرد و کسب مهارت های لازمه بر بورسیه تحصیلی شما تأثیر گذار است.
بورسیه عدد ثابتی نیست؛ بلکه تابع شرایط تحصیلی، پیشرفت ها و امتیازهایی است که این بچه ها در حوزه فرهنگ، ورزش و خردورزی به دست می آورند.
یکی از مؤلفه هایی که بسیار لحاظ می کنیم کتابخوانی و جلسات گروهی است؛ تلاش می کنیم بچه ها از طریق مطالعه و هم فکری گروهی بتوانند با هم تعامل پیدا کنند؛ و با تبادل نظر بتوانند به مفاهمه و سطح بالایی از دانش و خردورزی دست یابند.
بعد از معرفی و اعطای بورسیه تحصیلی، مددکاری ماهی یک بار به این دانش آموزان سر می زند. مددکاران ما بانوان داوطلبی هستند در سطوح مختلف تحصیلی، حتى با مدرک دکترى انجام وظیفه مى کنند.
این عزیزان با شرکت در دوره های آموزشی که در مؤسسه برگزار می شود مهارت های مددکاری را کسب می کنند.
در ارتباط هایی که مددکاران با خانواده ها دارند گزارش هایی تهیه و به مؤسسه ارائه مى شود که در آن وضعیت تحصیلی، آموزشی، معیشتی، بهداشتی و درمانی بچه ها گزارش می شود. این موارد توسط مؤسسه پی گیری و حل و فصل می شود.
فرایندها در مؤسسه به این شکل تعریف شده که اگر ورودی به مؤسسه یک کودک یا نوجوان آسیب دیده است خروجى اش انسانی توانا، کارآمد و مفید برای جامعه باشد.
فرایندها و ضوابط به گونه ای تعریف شده که کاملا قابل تحلیل، بررسی و رصد است.
فعالیت های مؤسسه را می توان به آکواریومی تشبیه کرد که حرکت ماهی ها، اتفاقات، و فعل و انفعالاتی که در فضای آکواریوم اتفاق می افتد کاملا قابل مشاهده و پی گیری است.
از این رو سعی می کنیم وضعیتی خوب و بهنجار برای این خانواده ها فراهم آوریم.
دارالاکرام تلاش می کند حلقه مفقوده این خانواده ها یعنى عدم حضور پدری با کفایت را جبران کند.
کلاس های حرفه آموزی، مهارت های تربیت فرزند و مبارزه با بیماری ها برای مادران، برخى از خدمات ماست.

مؤسسه در سه سطح حسابرسی دارد:
۱. حسابرسی داخلی
۲. حسابرسان مستقلی که اسناد مالی مؤسسه را ارزیابی می کنند. شرکت همیار حساب، حساب های دارالاکرام را بررسی و آنالیز می کند.
3. دارایى و نیروی انتظامی نیز بر حساب های مالی ما نظارت دارند.

 آیا در این مؤسسه تنها بچه های بی سرپرست تحت پوشش هستند یا خدمات شما شامل بچه های بد سرپرست هم می شود؟
ما به بچه های یتیم، بچه هایی که پدرى از کار افتاده دارند یا پدرشان در حبس ابد به سر می برد و یا بچه هایی که پدر، خانواده را ترک کرده باشد خدمات می دهیم ولی فرزندانِ پدران معتاد را نمی پذیریم.

 یعنی ممکن است در صورت پذیرفتن بچه های پدرانِ معتاد از کمک های شما سوء استفاده شود؟
بله. و چون جامعه ی خیرین با نیتِ کمک به بچه های یتیم و فاقدِ سرپرستِ مؤثر این دانش آموزان را حمایت می کنند.

 منظور شما از یتیم، فقدان پدر است یا مادر؟
پدر. یعنی خدمات شامل بچه هایی که مادر داشته باشند هم می شود. لیکن بسیاری از بچه های ما از نعمت پدر و مادر هر دو محروم اند. این ها با یکی از اعضای خانواده مانند پدر بزرگ، مادربزرگ، دایی، خاله، عمو، عمه، خواهر و برادر زندگی می کنند.

 شما خوابگاه هم دارید؟
خیر. ما خوابگاه نداریم. تلاش ما بر این است که بچه ها در بستر خانواده در محیط طبیعی خود رشد کنند و حتی مدارسشان هم همان مدارس خودشان باشد. اما در حمایت مؤسسه باشند و تقویت شوند. ما نمی خواهیم آن ها را از جامعه ای که در آن بزرگ می شوند جدا کنیم.
تلاش ما بر این است که با تقویت باورها، اعتقادات و خودباوری بچه ها در محیط خودشان و با وجود آسیب ها رشد یافته و توانمند شوند.

 در این مجموعه اتاق فکر دارید؟
بله. تیم های کارشناسی مختلفی اعم از روانشناسان، پزشکان و فرهیختگان حوزه تعلیم و تربیت ما را یاری می کنند.
کادر ما هم کادری تحصیل کرده، آگاه و به روز هستند.

 سیاست گذاری ها را چه کسی انجام می دهد؟
سیاست گذاری و استاندارد ها از طریق ستاد ما در تهران تدوین، تصویب و به شعب ابلاغ می شود. البته شعب نیز می توانند نظرات کارشناسی و مشورتی خودشان را اعلام کنند. ضمن این که بقیه افراد جامعه به ویژه فرهیختگان و اندیشمندان نیز می توانند مؤسسه را در این حوزه یاری دهند. ما کمک هاى معنوى مانند مشورت های علمی و تربیتی را نیز جذب مى کنیم.

 آیا می توانیم خدمات مؤسسه را به آموزشی، فرهنگی و درمانى تقسیم کنیم؟
خدمات ما همه جانبه است. ما مثل خانواده ای هستیم که چتر حمایتی خود را روی سر بچه هایش گسترده باشد.
خدمات آموزشی و فرهنگی سر لوحه فعالیت های دارالاکرام است. این بچه ها افزون بر حمایت هاى درمانی، برخورداری از پرونده و چکاپ پزشکی، از نظر بهداشت روانی هم مورد توجه قرار دارند. و اگر مواردی از خشم، پرخاشگری، افسردگی و سایر ناهنجاری های روانی وجود داشته باشد از طریق مشاوران و روان پزشکانِ همیارِ مؤسسه پی گیری می شود.
هم چنین سعی می کنیم مسائل معیشتی، مانند مسکن، پوشاک و سایر نیازهای فیزیولوژیک که هر انسانی برای رشد و تعالی نیاز دارد را در حد توان برای بچه ها و خانواده هایشان فراهم کنیم.

 آیا گستره این فعالیت ها به خارج از کشور نیز رسیده است؟
بله. برخی از خیرین ما در خارج از کشور هستند. در داخل نیز علاوه بر تهران، مشهد، کرج، قم، شیراز و جهرم گزینه های دیگری نیز پیش روی ماست، که امیدواریم در استان‌های آذربایجان غربی و شرقی و سیستان و بلوچستان این ایده گسترش یابد.
با استاندارد ها و اصولی که تعریف کرده ایم این ایده می تواند در هر جایی اجرایی شود.
اگر خیرین در هر منطقه اى بانی تأسیس شعبه شوند مؤسسه قادر خواهد بود این ایده را در آن مناطق هم گسترش دهد.
مؤسسه دارالاکرام دارای گواهی ایزو 9001 است، و بر اساس اصول مدیریت و کیفیت فعالیت می کند.
ما سعى مى کنیم از طریق ارتباط با فرهیختگان و صاحبان رسانه پیام خود را با عنوان «ضرورت آموزش و تحصیل برای همه ى کودکان» به گوش افکار عمومی برسانیم.
دارالاکرام با رویکردی فرهنگی برای تأمین حق تحصیل براى کودکانِ کار و خیابانی فعالیت می کند.
خوشبختانه عمده کسانی که با ما همکاری می کنند خیرین تحصیل کرده و فرهیخته اى هستند که خودشان دغدغه های فرهنگی دارند.

 برای بهره گیری از رسانه های آنلاین و ارتباط دو سویه با مردم چه کارهایی انجام می شود؟
ما در دنیاى مجازی حضور داریم. مانند وب سایتى که اخبار و اطلاعات کلی مؤسسه در آن موجود است، کانال های اختصاصی تلگرام، اینستاگرام و نیز از طریق درج آگهی، گزارش و یا نشست های خبری سعی در معرفی مؤسسه داریم.
روزنامه های کثیرالانتشار کشوری و استانی اخبار، گزارش ها و آگهی های مؤسسه را چاپ مى کنند که از طریق اینترنت نیز منتشر می شوند.

 آیا از ابزارهای هنری در جهت ایجاد آگاهی و جذب مشارکت ها بهره برده اید؟
گر چه نشست هایی با هنرمندان بزرگ سینما و فرهیختگانی در حوزه ادب مثل دکتر شفعیی کدکنی داشته ایم و از حمایت شان برخورداریم؛ اما آن گونه که باید از ظرفیت های هنری استفاده نکرده ایم.
البته از گروه های مختلف دانش آموزی در زمینه سرود، تئاتر و کارگاه هایی برای هنرآموزی مثل نقاشی، خطاطی و صنایع دستی مثل چرم و سفالگری و هم چنین دانش آموزانی که در حوزه ادبیات پیشرو هستند برخورداریم.

 آیا با استاندارد های اقتصادِ خیریه همگام هستید؟
با تشکیل شورای فرهیختگان بنا داریم بار علمی کارکنان خود را به روزرسانی کنیم.

 آیا تحلیل و یا تحقیق علمی روی دل نوشته ها، دکلمه ها و نقاشی های بچه ها انجام داده اید؟ چرا که راهی است برای ورود به دنیای آنان.
در مشهد هنوز کار جدی در این زمینه انجام نشده است. در حالی که ذخیره خوبی می تواند باشد و باید در گردآوری آنها اهتمام کنیم.

 به طور کلی از کارتان بازخورد می گیرید؟ برای این که ببینید چقدر در رسیدن به اهداف تان موفق بوده اید؟
بله‌. مثلا: هر 6 ماه یک بار کارنامه بچه ها بررسی و افت تحصیلی و دلایلش مورد ارزیابی قرار می گیرد‌. مددکاران سعی می کنند از طریق ارتباطی که با مدارس و خانواده ها دارند مؤلفه های تأثیرگذار بر فرایند تربیت را به مؤسسه گزارش کنند.

کمک های شما تا چه مقطعی ادامه دارد؟
تا زمانی که بچه ها مشغول به تحصیل هستند از آنان حمایت می کنیم؛ حتی بانیانی داریم که برای بچه هایی که دارای استعدادهای خاص هستند بورسیه خارج از کشور فراهم کنند؛ تا توانایی بالقوه آنها به فعلیت برسد. ما برای اشتغال و ازدواج آنان نیز تلاش می کنیم.

چند درصد از بچه ها از استعدادهای ویژه‌ برخوردارند؟
شاید یک پنجم بچه ها در حوزه هنری، ورزشی، ادبیات و درسی استعدادهای خاص دارند. بچه هایی از مناطق حاشیه شهر مانند: انتهای پنج تن، طبرسی و خواجه ربیع که خیلی آسیب دیده و محروم اند با معدل های 20 و 19 با کمترین امکانات در خانه های بیست متری، سی متری و چهل متری درس می خوانند؛ بدون داشتن فضاهای مطالعه.
در حال حاضر بیشتر دانش آموزان ما در مقطع ابتدایی و راهنمایی اند. از این رو مشغول برنامه ریزی برای سنین دبیرستان، دانشگاه و فارغ التحصیلی بچه ها هستیم. و بر اساس تخصص و مهارتی که دارند سعى مى کنیم با کمک خیرین برایشان زمینه کار و اشتغال فراهم کنیم.
هم اکنون یکی از دانش آموزان شعبه مشهد فارغ التحصیل و وارد بازار کار شده است و توانسته است حامی یکی از دانش آموزان دیگر شود. (گر چه این کار اجباری نیست، ولی حمایتگری را برای خود یک تکلیف اخلاقی می دانند.)

 بعضی از روانشناسان معتقدند که: بچه ها را تا کلاس نهم تشویق به تحصیل کنید؛ اما بعد از آن فشار نیاورید و اجازه دهید تا بعضی درس بخوانند و بعضی وارد بازار کار شوند؛ بعضی هم به دنبال هنر و صنعت باشند. در گذشته هم همین طور بود؛ خیلی ها ادامه تحصیل نمی دادند، و وارد بازار کار می شدند. آینده خوبی هم داشتند. این برندهایی که می بینید خیلی هایشان با همین شیوه رشد‌ کردند. آیا دیدگاه مؤسسه هم همین است یا این که همه را تشویق به تحصیل می کنید؟!
اساس فعالیت های ما بر پرورش مهارت های دانش آموز است؛ اعم از مهارت های تحصیلی، آموزشی و یا فنی. مؤسسه با مراکزی که آموزش فنی می دهند تفاهم نامه هایی دارد. مراکزی مثل سازمان فنی و حرفه ای که بچه ها را به آنجا ارجاع می دهیم؛ و بر اساس ارزیابی که از آنها داریم تشخیص می دهیم که مثلا این بچه حتما لازم نیست در رشته های نظری درس بخواند؛ و ممکن است در هنرستان فنی حرفه ای یا در کلاس هایی که فنی و حرفه ای برگزار می کند به رشد و تعالی برسد.
مجتمع فنی تهران یکی از مجتمع هایی است که با ما همکاری می کند و همیار مؤسسه است.
هر کسى مى تواند با توجه به استعدادی که خداوند به او داده رشد یابد.

 آیا افرادی تحت پوشش دارید که تحصیل نمی کنند و شما به آنها کمک می کنید که کار و مهارت بیاموزند؟
برای مهارت آموزی بله. اما وقتی وارد بازار کار شوند و به خودکفایی برسند چتر حمایتی ما برچیده می شود.
اگر مهارت آموزان‌ در مراکز رسمی مانند مجتمع فنی حرفه ای آموزش ببینند در حمایت ما هستند؛ چرا که ما باید عملکرد بچه ها را مورد ارزیابی قرار دهیم؛ در غیر این صورت قابل رصد نیستند.
ضمن این که الآن مهارت آموزی هم تخصصی و علمی شده است و مبنای ما بر این است که کار ما علمی و تخصصی باشد؛ نه کاری که صرفا بر اساس سعی و خطا باشد.
دختری که می خواهد خیاطی یاد بگیرد بهتر است از طریق مراکز فنی و حرفه ای آموزش ببیند؛ چرا که علمی تر و تخصصی تر است.
 بسیارى از جوانان ما آمادگی لازم براى ازدواج ندارند؛ همین طور تصویر درستی از زندگی مشترک ندارند؛ از سویى آمار طلاق رو به افزایش است؛ زیرا جوانان ما برای این مهم آموزش ندیده اند.
آیا شما برای دختران و پسران تحت پوشش خود آموزش های خاصی برای ازدواج دارید؛ و آنها را برای ازدواج تربیت می کنید یا خیر؟
یکی از سر فصل های آموزشی ما آموزش مهارت های زندگی است که به بچه ها و خانواده ها آموزش داده می شود. واحد فرهنگی و آموزشی ما باید در قبال آن گزارش دهد که چند ساعت کلاس برگزار کرده است؟ چه سر فصل هایی تدریس شده است؟ و چه خروجی هایی داشته است؟ و چه تغییراتی در این بچه ها و خانواده ها روی داده است؟
ضمن این که وقتی متوجه شویم دختر یا پسری آماده ازدواج است ‌مشاوره های لازم برای آنها برگزار می کنیم.
مشاوران زیادی همیار مؤسسه هستند که جوانان را به این مراکز ارجاع می دهیم.

 آیا از تجربه های دیگر مؤسسات هم استفاده کرده اید؟
بله. سعی کرده ایم از نمونه های داخل و خارج کشور الگوبرداری کنیم و روش ها و خروجی های آنها را بررسی کنیم تا در این زمینه مؤثرتر گام بر داریم.

 ارتباط شبکه ای بین مؤسسات آنقدر هست که یک نفر از دو مرکز خدمات دریافت نکند؟
اقداماتی در حال انجام است که تعاملی بین خیریه های حامی ایتام باشد و تلاش بر این است که اطلاعات مددجویان از طریق یک شبکه نرم افزاری در اختیار مؤسسات باشد.

 چه کمبودها و خلل هایی را در مسیر خودتان دیده اید؟
ما یک مؤسسه مردمی هستیم که با کمک های مردمی اداره می شویم؛ هر چه توان ما گسترش پیدا کند و بتوانیم مشارکت های بیشتری از سوى مردم داشته باشیم روی کیفیت فعالیت های ما اثر خواهد گذاشت؛ چون مؤسسه هیچ فعالیت اقتصادی خاصی ندارد؛ و صرفا وابسته به کمک های مردمی است. و دانش آموزانی را مورد حمایت قرار می دهد که از حداقل های زندگی بی بهره اند.
دارالاکرام مؤسسه ای مردم نهاد است که بودجه دولتی دریافت نمی کند، اما کاملا تابع قوانین رسمی کشور فعالیت می‌کند.

خیلی تشکر می کنم از شما بابت وقتی که گذاشتید.
خواهش میکنم . موفق باشید.

درباره نویسنده

در مورد این مطلب نظر دهید